Is maith saol an veigeatóra duit féin agus don phláinéad

 
 

Labhraíonn Philippa White faoi veigeatóra agus cén fath sé go maith don domhain

Cúig bhliain ó shin, rinne mé gealltanas do mo mháthair nach n-íosfainn feoil ar feadh seachtaine iomlán. Cé nach raibh tréimhse ama fhada i gceist, cheap mo mháthair nach raibh seans ar bith ann go n-éireodh liom: d’ith mé feoil gach lá le haghaidh mo lóin agus mo dhinnéir; bhí uaireanta ann nuair a cheapfá go ndúnmhaireoinn na hainmhí go léir dá scaoilfeadh saor ar fheirm mé. Leis an bhfíorghrá a bhí agam don fheoil, samhlaigh an sórt déistin a bhí orm nuair a bhabhtáil mé mo chuid feola le haghaidh lintilí, nó an rud uafásach, sleamhain sin – tófú.

In ainneoin é seo go léir, tháinig deireadh na seachtaine agus níor lig mé i gcathú. Bhí mé chomh bródúil asam féin gur bheartaigh mé aidhm níos uaillmhianaí a thabhairt dom féin: ní íosfainn feoil ar feadh bliana iomlán. Níl gá le mórán sonraí, ach is leor a rá gur éirigh liom é seo a dhéanamh agus táim fós i mo veigeatóir sa lá atá inniu ann.

Sna cúig bhliain atá imithe thart, d’fhoghlaim mé an-chuid faoi shaol an veigeatóra agus is iomaí buntáiste a bhaineann leis an saol seo. I dtosach báire, ceaptar gur níos sláintiúla é an méid feola a itheann tú a laghdú. Deirtear go bhfuil nasc ann idir feoil a ithe agus galar croí, mar aon le hailse sa phaincréas, san éasafagas, sa bholg agus sa stéig.

Thosaigh mé ag ithe bia níos sláintiúla ón am a stop mé ag ithe feola. An cúis a bhaineann leis seo ná go bhfuil ort a thuilleadh phleanáil a dhéanamh le do bhéilí agus tú i do veigeatóir. Mura ndéanann tú do dhícheall do dhinnéar a phleanáil, shroichfeadh seacht a chlog san oíche agus ní bheadh go leor foighne agat chun aon rud seachas pasta a ullmhú duit féin.

Ar an dara dul síos, is léir don saol go bhfuil saol an veigeatóra níos oiriúnaí agus níos fearr d’ár bpláinéad ná saol an fheoiliteora. An chéad uair eile nuair a cheannaíonn tú Big Mac, smaoinigh faoin mhéid fuinnimh a úsáidtear chun an burgar sin a thairgeadh. Na crainn a leagtar chun an fheirm a éascú, an méid bia a chuirtear ar fáil do na hainmhí agus an méid leictreachais a úsáidtear sa seamlas, gan trácht ar na gáis a scaoileann na ba iad féin.

Ar ndóigh, ní féidir linn srian a chur ar an méid feola a itheann daoine sa todhchaí. É sin ráite, má táimid dáiríre faoi athrú aeráide, caithfimid níos mó airde a thabhairt don fhadhb a chruthaíonn an fheoil don timpeallacht agus ba chóir dúinn béim níos láidre a chur ar an timpeallacht agus ar an maitheas a dhéanann an veigeatóireachas di.

Mar shampla, mura n-itheann clann amháin feoil lá amháin gach seachtain ar feadh bliana, is iomaí é seo agus trí mhí gan tiomáint. Cé go n-astaítear dé-ocsaíd carbóin agus gáis ceaptha teasa scaoilte nuair a ithimid glasraí agus pónairí, ar an meán, cruthaíonn réim bhia an fheoiliteora deich n-uaire níos mó astaíochta ná réim bhia an veigeatóra.

Ó thaobh téarmaí spáis de, thógfadh ceithre páirc pheile ón bhfeoiliteoir chun a réim bhia a choinneáil i gcomparáid le páirc pheile amháin ón veigeatóir. Tá ábhar machnaimh ann agus an daonra domhanda imithe thar seacht mbilliún an bhliain seo caite – is soiléir é nach mbeidh go leor bia ann do gach duine i gcónaí má leanaimid ar aghaidh mar atáimid.

Is é an rud is fearr a tharla ón bpointe a bheartaigh mé chun a bheith i mo veigeatóir ná gur fhoghlaim mé go bhfuilim ag déanamh maitheasa don phláinéad. Dá mbeadh gach duine ar fud an domhain ag ithe feola gach lá, ní bheadh go leor acmhainní againn chun gach duine a chothú. Is dearcadh leithlasach atá i gceist nuair a cheapann daoine go bhfuil feoil ag teastáil uathu gach oíche don dinnéar. Má táimid ag iarraidh an pláinéad a choimeád glan agus glas, beidh géarghá sa tsochaí an dearcadh seo a athrú. Cinnte, beidh sé deacair i dtosach. Ach, creid ionam, ní bheidh blas uafásach ag tófú tar éis tamaill…

__________________________________________________________

GLUAIS:

Go ndúnmhaireoinn – that I would murder
Lintilí – lentils
In ainneoin é seo go léir – despite all this
Galar croí – heart disease
Béilí – meals
Seamlas – abattoir
Astaítear – emitted
Dé-ocsaíd carbóin – carbon dioxide
Leithleasach – self-centred

Advertisements